Interpelacje i zapytania radnych - IX kadencja 2024-2029

Szanowny Panie Prezydencie,

działając na wniosek mieszkańców, zwracam się z interpelacją w sprawie wprowadzenia bezwzględnego zakazu używania spalinowych i elektrycznych dmuchaw do liści we wszystkich jednostkach podległych GMS oraz zewnętrznych wykonawców realizujących zadania na rzecz gminy.

Problem stosowania dmuchaw w przestrzeni publicznej naszego miasta budzi coraz większy i w pełni uzasadniony sprzeciw społeczny. Mieszkańcy licznie skarżą się na uciążliwości związane z pracą tych urządzeń, wskazując na drastyczne obniżenie komfortu życia, wszechobecny hałas oraz potężne chmury kurzu i pyłu generowane podczas ich eksploatacji.

Kluczowym argumentem przeciwko używaniu dmuchaw jest zjawisko tzw. wtórnej emisji pyłów. Urządzenia te, generują silny strumień powietrza skierowany na podłoże, wzbijają w powietrze gęste kłęby kurzu, w których skład wchodzą niebezpieczne dla zdrowia substancje. Zamiatany w ten sposób pył zawiera rakotwórcze pyły zawieszone (PM2.5 i PM10), resztki opon, azbest pochodzący z klocków hamulcowych, odchody zwierzęce, a także toksyczne zarodniki grzybów i pleśni. Chmury tego zanieczyszczonego kurzu unoszą się na wysokości dróg oddechowych przechodniów, w tym dzieci, osób starszych oraz alergików, zmuszając mieszkańców do wdychania niebezpiecznego smogu pyłowego w słoneczne, suche dni. Ponadto głośna praca silników (często przekraczająca dopuszczalne normy hałasu) niszczy dobrostan psychiczny ludzi oraz płoszy i rani drobną faunę miejską. Kurz wzbijany przez dmuchawy potrafi też nierzadko osadzać się na pojazdach, infrastrukturze miejskiej czy oknach mieszkań.

Wiele polskich miast udowodniło, że nie trzeba czekać na regionalne zmiany przepisów, aby skutecznie rozwiązać ten problem. Samorządy z powodzeniem wykorzystują instrumenty prawa zamówień publicznych oraz regulacje wewnętrzne do walki z tym zjawiskiem:

• Wrocław: Zarząd Zasobu Komunalnego (ZZK) we Wrocławiu w przetargach na pielęgnację zieleni miejskiej (m.in na podwórkach i wewnątrz kwartałów kamienic) wprowadził jasny zakaz używania dmuchaw. Aby przepisy były skuteczne, w oficjalnych dokumentach przetargowych zapisano kary umowne, za każdy pojedynczy, stwierdzony przypadek użycia dmuchawy przez pracownika, firma podwykonawcza płaci karę.
• Kraków: Zarząd Zieleni Miejskiej w Krakowie (ZZM) konsekwentnie w nowo zawieranych umowach na utrzymanie i sprzątanie parków oraz skwerów wprowadza bezwzględny zapis zakazujący używania dmuchaw mechanicznych. Stolica Małopolski promuje w zamian tradycyjne metody (grabienie, zamiatanie) lub urządzenia wyłącznie ssące (odkurzacze).
• Gdańsk: Władze Gdańska sukcesywnie modyfikują specyfikacje kolejnych przetargów na utrzymanie zieleni miejskiej, dążąc do całkowitego wyeliminowania dmuchaw spalinowych z przestrzeni publicznych zarządzanych przez gminę.
Szczecin posiada identyczne narzędzia prawne i możliwość pójścia śladem wyżej wymienionych metropolii poprzez odpowiednie kształtowanie kryteriów i warunków umownych w miejskich przetargach.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na poniższe pytania:
 

1. Czy GMS planuje wprowadzenie całkowitego zakazu używania dmuchaw mechanicznych (spalinowych i elektrycznych) przez GMS oraz jednostki podległe?
2. Czy wzorem Wrocławia, Krakowa i Gdańska, w przyszłych postępowaniach przetargowych na utrzymanie czystości i zieleni miejskiej w Szczecinie zostaną wprowadzone zapisy bezwzględnie zakazujące zewnętrznym wykonawcom używania dmuchaw mechanicznych oraz nakazujące stosowanie metod alternatywnych?
3. Czy w przypadku wprowadzenia takich zakazów w umowach, miasto przewiduje zastosowanie kar umownych za złamanie zakazu przez firmy podwykonawcze?
4. Jakie działania kontrolne są obecnie podejmowane, aby weryfikować uciążliwość prac porządkowych prowadzonych na terenie miasta pod kątem generowanego kurzu, wtórnej emisji pyłów oraz hałasu?
    

Interpelujący Radni:

• Przemysław Słowik (Koalicja Obywatelska)