Gminna Ewidencja Zabytków

Aktualny wykaz zabytków ujętych w Gminnej ewidencji zabytków Miasta Szczecin

Wykaz zabytków nieruchomych, zgodnie z art. 22 ust. 5 Ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytkówi opiece nad zabytkami (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1292 ze zm.).

OSTATNIA AKTUALIZACJA:  22.12.2025 r.

UWAGA! Niniejszy wykaz obejmuje wszystkie zabytki ujęte w gminnej ewidencji zabytków, w tym wpisane do rejestru zabytków, które zostały oznaczone symbolem „X”.

 

Podstawa prawna prowadzenia Gminnej ewidencji zabytków Miasta Szczecin

Gmina ewidencja zabytków Miasta Szczecin prowadzona jest przez Prezydenta Miasta Szczecin na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy o ochronie zabytkówi opiece nad zabytkami (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1292 ze zm.), w formie zbioru kart adresowych zabytków nieruchomych z terenu gminy. Stosownie do art. 22 ust. 5 ww. ustawy, w gminnej ewidencji zabytków powinny być ujęte:

1. zabytki nieruchome wpisane do rejestru;
2. inne zabytki nieruchome znajdujące się w wojewódzkiej ewidencji zabytków;
3. inne zabytki nieruchome wyznaczone przez prezydenta miasta.

Działając na podstawie art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 18 marca 2010 r. o zmianie ustawy o ochronie zabytków oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2010 r. Nr 75  poz. 474) w terminie do 4 grudnia 2012 r. została założona Gminna ewidencja zabytków Miasta Szczecin, w której ujęte zostały zabytki nieruchome wymienione w art. 22 ust. 5 ustawy z dnia 23 lipca 2023 r. o ochronie zabytkówi opiece nad zabytkami (Dz.U. z 2024 r., poz. 1292 ze zm.), w porozumieniu z Zachodniopomorskim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków.

Zawartość Gminnej ewidencji zabytków Miasta Szczecin została opublikowana na stronie internetowej BIP Urzędu Miasta Szczecin w dniu 12.12.2012 r., a wcześniej tj. od dnia 04.12.2010 r. była opublikowana jako wykaz zabytków.

Gminna ewidencja zabytków Miasta Szczecin prowadzona jest w formie zbioru kart adresowych w formie elektronicznej. Postać elektroniczna kart adresowych lub odzwierciedlenia papierowe kart prowadzonych w formie elektronicznej wydawane są na wniosek.

 

Skutki prawne ujęcia zabytku w gminnej ewidencji zabytków

Ochronę zabytków ujętych w gminnej ewidencji zabytków uwzględnia się określając ustalenia planu ogólnego gminy, miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz miejscowego planu odbudowy, a także w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, decyzji o warunkach zabudowy, decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej lub decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji w zakresie lotniska użytku publicznego.

Ponadto ochronę zabytków ujętych w gminnej ewidencji zabytków uwzględnia się w uchwale określającej zasady i warunki sytuowania obiektów małej architektury, tablic i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń (tzw. uchwała krajobrazowa).

Ewidencja zabytków jest podstawą do sporządzania gminnego programu opieki nad zabytkami.

Ponadto zgodnie z art. 39 ust. 3 Prawa budowlanego (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 418 ze zm.) w stosunku do obiektów budowlanych oraz obszarów niewpisanych do rejestru zabytków, a ujętych w gminnej ewidencji zabytków, pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego wydaje organ administracji architektoniczno-budowlanej w uzgodnieniu z (właściwym) konserwatorem zabytków.

Sposób prowadzenia gminnej ewidencji zabytków określa Rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 56).

 

Procedura ujęcia zabytku w gminnej ewidencji zabytków

Włączenie zabytku do gminnej ewidencji zabytków stanowi materialno-techniczną czynność organu administracji, a tym samym na czynność włączenia karty adresowej do gminnej ewidencji zabytków nie przysługuje właścicielowi lub posiadaczowi zabytku zażalenie na podstawie przepisów Kodeksu Postępowania Administracyjnego.

Zgodnie z aktualnie obowiązującymi przepisami włączenie karty adresowej zabytku do gminnej ewidencji zabytków wymaga zawiadomienia właściciela lub posiadacza zabytku, do którego dołącza się potwierdzoną kopię karty adresowej zabytku, z tym że zawiadomienie to przesyła się najwcześniej po upływie 14 dni od daty zawiadomienia o zamiarze włączenia karty adresowej zabytku do gminnej ewidencji zabytków.

UWAGA!

Trybunał Konstytucyjny wyrokiem o sygn. P 12/18 z dnia 11 maja 2023 r. stwierdził niezgodność
z Konstytucją RP art. 22 ust. 5 pkt 3 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami w zakresie, w jakim ogranicza prawo własności nieruchomości przez dopuszczenie ujęcia nieruchomości jako zabytku nieruchomego w gminnej ewidencji zabytków, bez zapewnienia właścicielowi gwarancji ochrony prawnej przed dokonaniem takiego ograniczenia.

W związku z orzeczeniem TK Miejski Konserwator Zabytków w Szczecinie powstrzymuje się od ujmowania kart adresowych zabytków do gminnej ewidencji zabytków lub aktualizacji kart do czasu wejścia w życie przepisów uwzględniających wyrok TK, zgodnie ze wspólnym stanowiskiem samorządowych konserwatorów zabytków przyjętym w Poznaniu, w dniu 22-23 maja 2023 r.

 

Uprawnienia wynikające z ujęcia zabytku w gminnej ewidencji zabytków

Właścicielowi lub posiadaczowi zabytku indywidualnie ujętego w gminnej ewidencji zabytków przysługuje prawo do ubiegania się o dotację celową z budżetu Gminy Miasto Szczecin oraz Województwa Zachodniopomorskiego.

Zasady udzielania dotacji na prace konserwatorskie, restauratorskie lub roboty budowlane przy zabytku wpisanym do rejestru lub ujętym w gminnej ewidencji zabytków, położonym na obszarze miasta Szczecina zostały określone w uchwale nr XXIV/720/20 Rady Miasta Szczecin z dnia 15 grudnia 2020 r. (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2020 r. poz. 5756, z 2021 r. poz. 926, z 2023 r. poz. 5546, z 2024 r. poz. 2517, 4261).

Wydatki poniesione w roku podatkowym na wpłaty na fundusz remontowy wspólnoty mieszkaniowej lub spółdzielni mieszkaniowej, utworzony zgodnie z odrębnymi przepisami oraz na prace konserwatorskie, restauratorskie lub roboty budowlane w zabytku nieruchomym znajdującym się w ewidencji zabytków, podlegają odliczeniu od podstawy obliczenia podatku dochodowego.